Новости за 16.06.2025

د ایران رسنیو د جون پر ۱۶مه ماښام راپور ورکړی چې د ایران د صدا و سیما اداره د اسراییلو تر برید لاندې راغلې ده. دا برید د اسراییلي دفاع وزیر له خبرداري څو ساعته وروسته ترسره شو، چې ویلي یې وو د ایران د تبلیغاتو او فتنې خپرولو غږ د خاموشه کېدو په درشل کې دی. دا برید د تهران پر وخت د ماښام په ۶:۳۴ بجو، د یوه ژوندۍ تلویزیوني خپرونې پر مهال وشو، او وروستیو انځورونو ښودله چې د خپرونې سټوډیو پرېوتې ده. ایراني رسنیو راپور ورکړی چې په دې برید کې د صدا و سیما یو شمېر کارکوونکي وژل شوي دي.

اسدالله لودین په دې خبري ټولګه کې د نن ورځې مهمو پيښو ته کتنه کړې

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي، دی هیله من دی چې د اسراییل او ایران ترمنځ د روانې جګړې پای ته رسېدو لپاره یو تړون وشي. خو نوموړي په عین وخت کې دا هم ویلي چې که څه هم دوی تر اوسه په دې جګړه کې لاس نه لري خو د ده په وینا، د دې امکان شته چې پکې ښکېل شي. دا په داسې حال کې ده چې رپورټونه وايي، د اسراییل په تل ابیب ښار کې د ایران یوه توغندي هلته د امریکا قونسلګري " سرسري زیانمنه" کړې ده. ګل ایاز په دې اړه د رویټرز اژانس له ویډیو رپورټ برابر کړی دی.

د ملګرو ملتونو د بشري حقونو کمشنر ولکر تورک وایي، د افغانستان واکمنانو له عامه ژونده د ښځو او نجونو د حذفولو تګلارې ته دوام ورکړی دی. تورک د بشري حقونو د شورا ۵۹مې غونډې ته په وینا کې ویلي، د افغان ښځو غږ له کوره بهر غلی کړای شوی او دوی له لوړو زده کړو او ډيرو برخو کې له کارکولو محروم شوی دی. دغه غونډه چې نن دوشنبه په جینوا کې پيل شوه، د جولای تر نهمې نیټې پورې به دوام ولري. نړیوالو بشري ادارو تر دې وړاندې هم په افغانستان کې پر نجونو او ښځو د لګول شویو محدودیتونو په اړه ورته اندیښنې ښودلي، خو تراوسه... Читать дальше...

یو شمېر عام افغانان د افغانستان په بېلابېلو سیمو او ولایتونو کې د وینې د بانکونو، خدماتو د کمښت او د نا منظم سیستم په اړه شکایتونه کوي. دوی ازادي راډیو سره خبرو کې اندېښنه وښوده چې سربېره پر دې چې د کورنۍ ځیني غړي یې په دوامداره توګه د بېلابېلو ناروغیو له امله عاجلې وینې اړتیا لري، خو دوی په اسانه او ارزانه توګه یې نه شي موندلی. د کندهار ولایت د سپین بولدک ولسوالۍ اوسېدونکی عبدالغفار وایي، د دوی په ولسوالۍ او نږدې نورو ولسوالیو کې ډېری ماشومان او ښځې د وینې په کمښت اخته دي، خو په خبره یې دوی ورته اسانه لاسرسی نه لري. Читать дальше...

د افغانستان د بشري حقونو لپاره د ملګرو ملتونو ځانګړی راپور ورکوونکی ریچارډ بېنټ وايي په افغانستان کې واکمنو طالبانو د ښځو او نجونو د ځپلو په هدف په قضايي نظام کې بدلون راوستی دی. نوموړي نن دوشنبه د جون ۱۶مه په جینوا کې د ملګرو ملتونو د بشري حقونو په ۵۹مه ناسته کې د افغانستان په اړه د خپل راپور د وړاندې کولو پر مهال وویل، "طالبانو د قضايي نظام په بدلولو سره قانوني، قضايي او ټولنيز نظم په داسې يوه وسيله بدل کړی چې د ښځو، نجونو، د هغوی د ملاتړو او د جنس بدلو د ټولنې د غړو د ځپلو لپاره ترې کار اخلي،... Читать дальше...

د طالبانو د امربالمعروف او نهی عن المنکر وزارت خبرداری ورکړی چې له دې وروسته په ټولنیزو رسنیو کې جعلي حساب درلودل، د دوی د قوانینو له مخې جرم ګڼل کیږي. دغه وزارت په یوه خبرپاڼه کې چې نن دوشنبه ( د غبرګولي ۲۶مه) یې خپره کړې ویلي چې د ټولنیزو رسنیو له شخصي او جعلي حسابونو څخه نورو ته " ګواښ، سپکاوی، ځورونه او د ستونزو جوړول هم جرم ګڼل کیږي". وړاندې راغلي، که څوک دغه سپارښتنې په پام کې ونه نیسي، له جدي قانوني چلند سره به مخامخ شي. تر دې وړاندې دغه وزارت د ټولنیزو رسنیو کاروونکو ته ویلي و چې که له دغو... Читать дальше...

اسراییل ګواښ کړی چې ایرانیان به پر اسراییل د توغندیزو بریدونو " بیه پرې کړي". دا ګواښ وروسته تر دې کیږي چې ایران پر تل ابیب او حیفا ښارونو تازه بریدونو کې لږ تر لږه ۸ تنه وژلي دي.

د امریکا ولسمشر ډونلډ ټرمپ ویلي، دی هیله من دی چې د اسراییل او ایران ترمنځ د روانې جګړې پای ته رسېدو لپاره یو تړون وشي. خو نوموړي په عین وخت کې دا هم ویلي چې که څه هم دوی تر اوسه په دې جګړه کې لاس نه لري خو د ده په وینا، د دې امکان شته چې پکې ښکېل شي. دا په داسې حال کې ده چې رپورټونه وايي، د اسراییل په تل ابیب ښار کې د ایران یوه توغندي هلته د امریکا قونسلګري " سرسري زیانمنه" کړې ده. ګل ایاز په دې اړه د رویټرز اژانس له ویډیو رپورټ برابر کړی دی.

د طالبانو د حکومت مالیې وزارت وایي چې له ایران سره د دوی سرحدي او ګمرکي چارې په عادي ډول روانې دي. دغه وزارت پرون یکشنبه ( د غبرګولي ۲۵مه) په یوه خبرپاڼه کې ویلي چې د ایران او افغانستان ترمنځ د ګمرک او سوداګرۍ چارې له کوم خنډ پرته دوام لري. دا څرګندونې داسې مهال کیږي چې د ایران او اسراییل ترمنځ یو پر بل بریدونو زور اخیستی دی. د طالبانو مالیې وزارت ویلي، یوازې د شنبې په ورځ د ابو نصر فراهي او نیمروز ګمرکونه او د ایران خواته ګمرکي فعالیتونه تړلي و، خو یکشنبه بیرته پرانستل شول. ایراني چارواکو د ۱۴۰۳... Читать дальше...

د ایران له خوا د جون پر ۱۵مه د نوي برید د پیل تر اعلان وروسته د جون پر ۱۶مه د اسراییل د لویدیځې څنډې په ښارونو کې توغندي لیدل شوي دي. د عیني شاهدانو ویډیو ښيي چې د اسراییلو په حیفا ښار کې د تېلو له يوې کارخانې غټې لوخړې پورته کيږي. ايران پر دغه سيمه سهار وختي د توغندیو برید وکړ. رویټرز خبري اژانس د دې ويډيو کروالي معلوم کړی دی. ګل ایاز د یاد اژانس له ویډیوګانو دا رپورټ برابر کړی دی.

قزاقستان خپل یو ډيپلومات یرکین توکوموف د افغانستان د ځانګړي استازي په توګه ګمارلی دی. د قزاقستان رسنیو نن دوشنبه ( د غبرګولي ۲۶مه) لیکلي چې دغه ګمارنه د ولسمشر قاسم جومارت توقایف له خوا شوې ده. د قزاقستان ولسمشرۍ ماڼۍ توکوموف یو تجربه کار ډيپلومات یاد کړی چې د ولسمشر تر څارنې لاندې یې د قزاقستان د ستراتیژیکو مطالعاتو په دفتر کې کار کړی دی. قزاقستان له تېرو نژدې څلورو کلونو راهیسې له طالبانو سره نژدې اړیکې ساتلي دي. دغه هېواد د ۲۰۲۴ کال په جنورۍ کې طالبان د ترهګرو ډلو له نوملړه لرې کړل.

د ملګرو ملتونو دې ادارو په افغانستان کې د روان دې حالت لاملونه په بنیادي توګه کمزوری اقتصاد او د وچکالۍ په څېر طبیعي پیښې بللي دي.

ایران د اسماعیل فکري په نوم یو کس "اسراییل ته د جاسوسي" په جرم نن دوشنبه ( د غبرګولي ۲۶مه) اعدام کړ. د ایران قضایه قوې د دغه خبر په خپرولو سره ادعا کړې چې فکري د اسراییل له استخباراتو ( موساد) سره اړیکه درلوده او هغوی ته یې د پيسو په بدل کې حساس معلومات ورکول. فکري د ۱۴۰۲ هجري لمریز کال په لیندۍ میاشت کې نیول شوی و. اسماعیل فکري داسې مهال اعدامیږي چې د ایران او اسراییل ترمنځ کړکیچ مخ په زیاتېدو دی. د ایران د بشري حقونو سازمان تر دې وړاندې ویلي چې ایران تېرو دوو کلونو کې لږ تر لږه ۱۱ تنه ( اسراییل ته د جاسوسۍ ) په تور اعدام کړي دي.

د ایران له خوا د جون پر ۱۵مه د نوي برید د پیل تر اعلان وروسته د جون پر ۱۶مه د اسراییل د لویدیځې څنډې په ښارونو کې توغندي لیدل شوي دي. د عیني شاهدانو ویډیو ښيي چې د اسراییلو په حیفا ښار کې د تېلو له يوې کارخانې غټې لوخړې پورته کيږي. ايران پر دغه سيمه سهار وختي د توغندیو برید وکړ. رویټرز خبري اژانس د دې ويډيو کروالي معلوم کړی دی. ګل ایاز د یاد اژانس له ویډیوګانو دا رپورټ برابر کړی دی.

د جون پر ۱۲ مه د هند له احمد اباده لندن ته د تلونکې الوتکې د راپرېوتو پېښه کې څه باندې ۲۶۰ کسان ووژل شو. په دوي کې يو لارنس کرسچن هم دی. د نوموړي مور او خور وايي اوس هم د کرسچن انتظار کوي. په دې اړه اسرار عالم مومند د رويټرز او اې پي خبري اژانسونو له ويډيو ګانو دا رپورټ جوړ کړی دی.

د اسراییل پر تل ابیب ښار د ایران یوه توغندیز برید دغلته د امریکا قونسلګري " سرسري زیانمنه" کړې ده.

د ایران او اسراییلو د بریدونو په زیاتیدو سره، د طالبانو حکومت وايي چې په ایران کې د افغان کډوالو د ژوند د ساتنې لپاره هڅې کوي. د طالبانو د حکومت ویاند ذبیح الله مجاهد ویلي چې دوی د دې هدف لپاره له ایراني چارواکو سره په تماس کې دي. د طلوع نیوز شبکې په راپور، مجاهد زیاته کړه چې که اړتیا وي، د افغان کډوالو د زیان د مخنیوي لپاره حل لارې په پام کې نیول شوي دي. مجاهد جزییات نه دي ورکړي چې د طالبانو حکومت کومې حل لارې په پام کې لري. اوس مهال، میلیونونه افغانان په ایران کې ژوند کوي. د ایران په مختلفو... Читать дальше...

ملګرو ملتونو اعلان کړی چې په افغانستان کې نږدې ۱۰ میلیونه خلک د کافي خوړو د نشتوالي له امله له سختې خوارځواکۍ سره مخ دي. د دې سازمان بېلابېلو ادارو تېره ورځ په یو ګډ خبري بیان کې زیاته کړې چې په دې هیواد کې شاوخوا ۹۰ سلنه ماشومان د خوړو له کمښت سره مخ دي او ۴۰ سلنه ښځې له خوارځواکۍ کړېږي.

د طالبانو د امر باالمعروف او نهی عن المنکر وزارت ویاند سیف الاسلام خیبر په خپله ایکس پاڼه باندې د فیاض الدین په نوم د یوه کس د نیولو خبره تایید کړې. هغه ویلي چې نیول شوي کس د اختر په ورځ په جلال اباد کې له یوه چینايي وګړي سره غیر مناسب حرکت ترسره کړی وو. په رسنیو کې یوه ویډیو لاس په لاس کېږي چې ښکاروي په موټر کې ناست چینايي وګړی د یوه افغان ځوان له خوا ځورول کېږي او څو واره یې په مخ او سر لاس وهي. د طالبانو له بیا واکمنېدو راهیسې ګڼ چینايي سیلانیان افغانستان ته سفر کوي. طالبان هم له چین سره د خپلو سیاسي او اقتصادي اړیکو د پراخولو په هڅه کې دي.

ډونالډ ټرمپ د اوربند هیله من دی؛ نن د اسراییل او ایران د بریدونو څلورمه ورځ ده