“Ешкім далада қалмайды“: Алматыда жатақхана алмаған студенттер қайда хабарласуы керек?

Алматыда студенттік жатақханалардағы орын тапшылығы әлі де сақталып отыр. Егер студентке уақытша тұратын орын берілмесе, ол қайда жүгінуі керек? Бұл сұраққа Алматы қаласы жастар саясаты басқармасының басшысы Әзиз Қажденбек жауап берді, деп хабарлайды Tengri Edu тілшісі.
Студент жатақханасыз қалса, қайда жүгінуі керек?
Жыл сайын Алматыға Қазақстанның түкпір-түкпірінен және шетелден мыңдаған студент оқуға келеді. Жаңа жатақханалардың ашылғанына қарамастан, тұрғын жай тапшылығы мәселесі әлі де өзекті. Алдын ала мәліметтер бойынша, биылғы тапшылық шамамен 5,7 мың төсек-орынды құрап отыр.
Жатақханаға өтінім беріп, бірақ орын ала алмағандар не істеуі керек?
Әзиз Қажденбектің айтуынша, егер студент жоғары оқу орнына түсіп, жатақханаға өтінім берсе, бірақ оған орын берілмесе, ең алдымен ахуалдық орталыққа жүгіне алады.
Қажденбек Әзиз Оралбекұлы – Алматы қаласы жастар саясаты басқармасының басшысы. Фото: ӨКҚ
Алматыда мұндай қалалық орталық Қазақ ұлттық қыздар педагогикалық университетінің базасында, Бөгенбай батыр көшесі, 142 мекенжайы бойынша жұмыс істейді.

Сондай-ақ көмекті келесі колл-орталық нөмірі арқылы алуға болады: +7 700 950 95 28.

Спикердің айтуынша, студенттің өтініші қабылданып, содан кейін мамандар орналастыру мәселесін шешуге көмектеседі.
Қалалық орталықтан бөлек, әрбір жоғары оқу орнында жұмыс істейтін өз университетінің ахуалдық орталығына да хабарласуға болады.

Тағы бір нұсқа - студенттік омбудсменге жүгіну. Атап айтқанда, оқу және тұру мәселелері бойынша студенттерге республикалық омбудсмен көмектесе алады. Оның телефон нөмірі: +7 777 761 81 33 (Айболат).

Студенттерді орналастыру нұсқалары
Егер университет жатақханасында орын жетпесе, студенттерге хостелдер мен қонақүйлерден орын ұсынылады. Ол үшін қала әкімдігі бұл нысандармен ресми келісімшарттар жасайды.
Жастар саясаты басқармасы басшысының сөзінше, мұндай келісімшарт күшінде болғанша, студентті кенеттен шығарып жіберуден қорғалған. Сонымен қатар келісім нақты бір мерзімге жасалатындықтан, келесі оқу жылында дәл сол хостелде немесе қонақүйде тұруға кепілдік берілмейді.

"Негізінде, бұл жатақханамен жасалатын келісімшартпен бірдей. Онда қоныстану, шығу уақыты, тәртіп ережелері - бәрі көрсетіледі", - дейді Қажденбек.

Осылайша, хостелдер мен қонақүйлер студенттік жатақханалар қоры кеңейгенге дейін орын тапшылығын жоюға мүмкіндік беретін уақытша шара ретінде қарастырылады.

"Ешкім далада қалмайды. Егер қандай да бір заңбұзушылықтар болса, қала әкімдігі мен министрлік бірлесіп жұмыс істейді", - деп атап өтті спикер.

Жатақхана тек бірінші курс студенттеріне ғана ма?
Орын бөлу мәселесі әсіресе жоғары курс студенттері үшін өте өзекті. Төсек-орын саны шектеулі болғандықтан, көбісі бірінші курстан кейін жатақханадан дәмеленуге болмайды деп есептейді. Алайда бөлу ережелері үшінші және төртінші курс студенттерін де қамтиды:

"Егер үшінші курс студенті жатақханада тұруға өтінім берсе, ол міндетті түрде қаралуы тиіс. Әрине, қоныстандыру кезінде бірінші кезекте бірінші курс студенттеріне басымдық беріледі. Өйткені студент оқуға жаңадан келгенде қалаға мүлдем бейімделмеген болады, қай жерде не барын білмейді", - деп түсіндірді Әзиз Қажденбек.

Сондықтан, оның айтуынша, бірінші курс студенттерін университетке жақын орналасқан жатақханаларға орналастыруға тырысады. Ал жоғары курс студенттеріне оқу орнынан алыстау жерлерден нұсқалар ұсынылуы мүмкін.

"Егер өз орындары жетіспесе, университет жеке инвестормен келісімшарт жасап, басқа жатақханалардағы орындарды қосымша пайдалана алады", - дейді спикер.

Қажденбек орын бөлу процесі оқу жылының басында тоқтап қалмайтынын айтады. Оның сөзінше, алғашқы екі-үш айда студенттердің бір бөлігі тұру жағдайын өзгертеді: біреуі жұмыс тауып, жалдамалы пәтерге көшеді, енді бірі алдымен туыстарының үйінде тұрып, кейін жатақханаға өтінім береді.

"Сондықтан қазан айына қарай жоғары оқу орындарында бос орындардың қосымша қоры қалыптасуы мүмкін, олар тұруға мұқтаж студенттер арасында бөлінеді", - дейді ол.

Алматыда жатақхана құны қанша?
Қажденбектің айтуынша, тұру құны жатақхананың кімге тиесілі екеніне, оның орналасқан жеріне және ұсынылатын жағдайларға байланысты.
Мемлекеттік және ұлттық жоғары оқу орындарында баға айына шамамен 25 мың теңгеден басталады, ал жекеменшік жатақханаларда бағалар 30–40 мың теңгеден 90 мың теңгеге дейін және одан да жоғары болуы мүмкін.
Бұл ретте спикер жекеменшік жатақханалардағы бағаның жоғары болуы жайлылық деңгейіне байланысты екенін атап өтті.

"Бізде төрт жұлдызды қонақүйлерден кем түспейтін жатақханалар бар - олардың жеке асүйі, жеке жуынатын бөлмелері, климат-бақылау жүйесі және т.б. жабдықтары бар. Кейбір жатақханаларда студенттерге тамақ пен тасымал қызметі де ұсынылады. Баға осы жағдайларға байланысты қалыптасады", - деп түсіндірді Қажденбек.

Фото: ӨКҚ
Спикердің айтуынша, тәжірибеде студенттер жатақханада тұрғаны үшін коммуналдық қызметтерді бөлек төлемейді: олар тұру құнына қосылған.
Алматыда осы оқу жылында қанша жаңа жатақхана пайда болады?
Қала билігі жатақханалардағы орын тапшылығы мәселесін бір жылда шешуді көздеп отырған жоқ. Жол картасына сәйкес, 2030 жылға дейін Алматыда 20 мың жаңа төсек-орын дайындау жоспарланған. Тек биылдың өзінде 4,7 мыңға жуық орын пайдалануға берілуі тиіс. Нысандардың бір бөлігі қоныстануға дайын, қалғандарын күз бойы және жыл соңына дейін аяқтау жоспарланған.
Алматы қаласы Жастар саясаты басқармасы басшысының орынбасары Мирас Нысаналиевтің айтуынша, жаңа оқу жылына барлығы 1,2 мың төсек-орынды қамтитын алты нысан дайындалды.
Азиз Қажденбектің айтуынша, ұзақ мерзімді перспективада қала 34-ке жуық жобаны іске асыруды жоспарлап отыр. Олардың қатарында 20 мыңға дейін төсек-орынмен қамтамасыз етуі тиіс 11 жоғары оқу орны, сондай-ақ жиынтығы тағы 3 мыңға жуық орын қосатын жеке инвесторлардың бастамалары бар.
Бұл ретте спикер тіпті жаңа нысандар іске қосылғаннан кейін де тапшылық толығымен жойылатын нақты жылды атауға әзір емес. Оның айтуынша, жалпы қажеттілікке салынған жатақханалар саны ғана емес, Алматыға оқуға келетін студенттердің саны да әсер етеді.

"Біз бүгінде жыл сайын қанша студент түсетінін және олардың қаншасына жатақхана қажет болатынын тек болжай аламыз", - деп толықтырды ол.

Оның айтуынша, сырттан келетін студенттер саны жыл сайын шамамен 20 пайызға өсіп отыр. Сондықтан жатақханалар қорын едәуір ұлғайтудың өзі келесі жылы тапшылық нақты бір көрсеткішке дейін азаятынына алдын ала кепілдік бермейді.
Бұған дейін Ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек оқуға түсу кезінде баспана мәселесіне тап болған қазақстандық студенттердің қайда хабарласа алатынын айтып, Qyzpu – Қазақ ұлттық қыздар педагогикалық университеті базасындағы республикалық ахуалдық орталықтың байланыс нөмірлерін көрсетті: +7 700 950 95 28, +7 727 237 01 70.