Μαρκ Κάρνεϊ: «Συνδεδεμένο μέλος» και αμερικανικές απειλές
Ο Καναδάς και η Ευρώπη θα πρέπει να συμμαχήσουν για να προστατεύσουν τις αγορές, τη δημοκρατία και το κράτος δικαίου τους σε έναν κόσμο που κυριαρχείται από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα. Με τα λόγια αυτά, στην πρώτη ομιλία του μετά την πρόταση της ΕΕ να καταστεί ο Καναδάς «συνδεδεμένο μέλος», ο καναδός πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ έγινε δεκτός από τους ευρωβουλευτές στο Στρασβούργο με θερμά χειροκροτήματα. Λίγο νωρίτερα ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ – ο οποίος έχει επανειλημμένα δηλώσει πως θεωρεί τον Καναδά «51η Πολιτεία» – απειλούσε με εμπορικές κυρώσεις ως απάντηση στην πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν για τη δημιουργία ενός νέου καθεστώτος στη σχέση ΕΕ – Καναδά.
Ο Κάρνεϊ δεν υιοθέτησε τον όρο «συνδεδεμένο μέλος» που χρησιμοποιήθηκε από τη Φον ντερ Λάιεν, αλλά είπε ότι εκτιμά «τη φιλοδοξία» που μετέφερε η πρότασή της. «Η Ευρώπη και ο Καναδάς είναι ισχυρά. Η Ευρώπη και ο Καναδάς είναι ακόμη ισχυρότερα μαζί», τόνισε. Πρόσθεσε με χιούμορ: «Δεν επιδιώκουμε να σχηματίσουμε ένα τρίτο μπλοκ που θα ενεργεί ως ισχυρός αντίπαλος στην Ουάσιγκτον και το Πεκίνο, αλλά με καλύτερους τρόπους». Και κατέληξε:
«Επιδιώκουμε την ανθεκτικότητα, έτσι ώστε κανείς να μην μπορεί να ελέγχει τις ανοιχτές αγορές μας, να βλάπτει την κυριαρχία μας, να απειλεί την εδαφική μας ακεραιότητα ή να υπονομεύει τις ελευθερίες μας». Μετά την ομιλία του είπε στους δημοσιογράφους ότι θα εξαρτηθεί από την ΕΕ πώς θα προτείνει να περιγράψει οποιαδήποτε μελλοντική σχέση και ότι η ουσία οποιασδήποτε συμφωνίας θα είναι πιο σημαντική από το όνομα που θα της δοθεί.
Λίγες ώρες μετά την ομιλία της Φον ντερ Λάιεν για την κατάσταση της Ενωσης, ο πρόεδρος Τραμπ απείλησε να λάβει μέτρα κατά της ΕΕ εάν ο Καναδάς γίνει «συνδεδεμένο μέλος» του μπλοκ. «Εάν το κάνουν αυτό, αν θεωρήσω ότι είναι εχθρική πράξη, θα επιβάλω πολύ σοβαρούς δασμούς ή θα σταματήσω το εμπόριο με την Ευρώπη σε πολλά πράγματα», δήλωσε ο Τραμπ, χαρακτηρίζοντας την πρόταση «γελοία».
Ο εκπρόσωπος της Κομισιόν Ολοφ Τζιλ ανέφερε πως η πρόταση της Φον ντερ Λάιεν, η οποία δεν έχει ακόμη διαμορφωθεί και θα πρέπει να εγκριθεί από τα κράτη – μέλη της ΕΕ για να προχωρήσει, δεν αποτελεί εχθρική πράξη, «αλλά ενίσχυση της κοινής μας δύναμης». Ερωτηθείς για τις απειλές του Τραμπ, ο Κάρνεϊ δήλωσε: «Κανείς δεν πρόκειται να υπαγορεύσει τον πολιτισμό μας ή με ποιον μπορούμε να συνάψουμε συμφωνίες διεθνώς». Μεταξύ των τομέων για τους οποίους είπε ότι ο Καναδάς θα ήθελε στενότερους δεσμούς με την ΕΕ, ανέφερε την επιδίωξη στρατηγικής αυτονομίας μέσω βαθιάς συνεργασίας σε κρίσιμα ορυκτά, αμυντική βιομηχανική ικανότητα, τεχνητή νοημοσύνη και πληροφορική, ενεργειακή ασφάλεια και Διάστημα.
Ασάφεια
Ωστόσο, δεν είναι σαφές εάν η ιδέα τής τόσο στενής σχέσης με την Οτάβα θα υποστηριχθεί από τα κράτη – μέλη της ΕΕ. Διπλωμάτης της ΕΕ εξέφρασε την έκπληξή του για την πρόταση, λέγοντας ότι «κανείς δεν ξέρει πραγματικά τι σημαίνει».
Ο εκπρόσωπος της γερμανικής κυβέρνησης Στέφαν Κορνίλιους σημείωσε ότι ενώ το Βερολίνο είναι ανοιχτό στο να «συζητήσει νέα μοντέλα συνεργασίας» με τον Καναδά, ο όρος «συνδεδεμένο μέλος» θα πρέπει να «επανεξεταστεί». Οπως ψιθυρίζεται στις Βρυξέλλες, οι χώρες της Βαλτικής δεν είναι καθόλου ευχαριστημένες, διότι θεωρούν πως μια κίνηση εχθρική προς την Ουάσιγκτον θα αποβεί εις βάρος της αμερικανικής βοήθειας προς αυτές, σε περίπτωση που τη χρειαστούν σε πιθανή ρωσική επίθεση.