CNN: Στο φως το προσχέδιο 14 σημείων της συμφωνίας ΗΠΑ και Ιράν – Τι προβλέπει και οι βασικοί όροι

Το CNN έφερε στη δημοσιότητα ένα προσχέδιο συμφωνίας 14 σημείων μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, το οποίο περιγράφει το πλαίσιο για την αποκλιμάκωση της έντασης και την έναρξη νέας φάσης συνεργασίας μεταξύ των δύο χωρών.

Σύμφωνα με το έγγραφο, οι ΗΠΑ θα επιτρέψουν στο Ιράν να πουλήσει πετρελαϊκά και πετροχημικά προϊόντα, ενώ η Τεχεράνη θα μπορεί να αξιοποιήσει ένα αναπτυξιακό ταμείο ύψους 300 δισ. δολαρίων, εφόσον τηρήσει τις δεσμεύσεις που αφορούν το πυρηνικό της πρόγραμμα. Το προσχέδιο, ωστόσο, δεν διευκρινίζει την τύχη του ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού του Ιράν.

Όπως σημειώνει το CNN, το έγγραφο ενδέχεται να μην αποτελεί την τελική μορφή της συμφωνίας, καθώς είναι πιθανές διορθώσεις τελευταίας στιγμής.

Οι βασικοί όροι του προσχεδίου

Το πρώτο άρθρο προβλέπει τον άμεσο και οριστικό τερματισμό του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, και τη δέσμευση των δύο πλευρών να απέχουν από κάθε εχθρική ενέργεια ή απειλή βίας. Παράλληλα, οι ΗΠΑ και το Ιράν συμφωνούν να σεβαστούν την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα εκατέρωθεν, χωρίς παρεμβάσεις σε εσωτερικές υποθέσεις.

Το τρίτο άρθρο ορίζει ότι οι δύο χώρες θα πρέπει να ολοκληρώσουν την τελική συμφωνία εντός 60 ημερών, με δυνατότητα παράτασης κατόπιν συναίνεσης. Στο μεταξύ, οι ΗΠΑ δεσμεύονται να άρουν τον ναυτικό αποκλεισμό και να αποσύρουν δυνάμεις από τις γύρω περιοχές, ενώ το Ιράν θα διασφαλίσει την ομαλή επαναλειτουργία της ναυσιπλοΐας στον Περσικό Κόλπο.

Οικονομική και ενεργειακή διάσταση

Σύμφωνα με το προσχέδιο, οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι περιφερειακοί τους εταίροι θα δημιουργήσουν ένα σχέδιο οικονομικής αποκατάστασης και ανάπτυξης για το Ιράν, με χρηματοδότηση τουλάχιστον 300 δισ. δολαρίων. Παράλληλα, οι ΗΠΑ θα άρουν σταδιακά όλες τις κυρώσεις, περιλαμβανομένων εκείνων του Συμβουλίου Ασφαλείας και του ΔΟΑΕ, καθώς και τις μονομερείς κυρώσεις.

Παράλληλα, η Ουάσιγκτον δεσμεύεται επίσης να εκδώσει απαλλαγές για τις εξαγωγές ιρανικού πετρελαίου και πετροχημικών προϊόντων, καθώς και για τις σχετικές τραπεζικές και ασφαλιστικές υπηρεσίες. Επιπλέον, τα δεσμευμένα κεφάλαια του Ιράν θα αποδεσμευθούν και θα είναι διαθέσιμα για χρήση από την Κεντρική Τράπεζα της χώρας.

Πυρηνικό πρόγραμμα και επόμενα βήματα

Το Ιράν επαναλαμβάνει ότι δεν θα παράγει ποτέ πυρηνικά όπλα, ενώ οι δύο πλευρές θα ρυθμίσουν ζητήματα που αφορούν το εμπλουτισμένο υλικό και τις πυρηνικές ανάγκες της χώρας στο πλαίσιο της τελικής συμφωνίας. Μέχρι τότε, θα διατηρηθεί το status quo στο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, χωρίς επιβολή νέων κυρώσεων ή ενίσχυση στρατιωτικών δυνάμεων από τις ΗΠΑ στην περιοχή.

Σημείωνεται ότι, το προσχέδιο προβλέπει τη σύσταση μηχανισμού παρακολούθησης για την εφαρμογή της συμφωνίας, ενώ η τελική εκδοχή θα εγκριθεί μέσω δεσμευτικού ψηφίσματος του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών.