Γενοκτονία των Ποντίων: 107 χρόνια μετά, η μνήμη παραμένει ζωντανή
Φέτος συμπληρώνονται 107 χρόνια από την Γενοκτονία των Ποντίων από το οθωμανικό και τουρκικό κράτος, με σημείο αναφοράς την 19η Μαΐου 1919. Την ημέρα εκείνη ο Μουσταφά Κεμάλ έφτασε έφιππος στην Αμισό, τη σημερινή Σαμψούντα, σηματοδοτώντας την έναρξη των διώξεων και των επιχειρήσεων εθνοκάθαρσης σε βάρος του ελληνικού πληθυσμού του Πόντου, στο πλαίσιο των διώξεων κατά των χριστιανικών λαών της Ανατολής. Πρόκειται για ένα ιστορικό έγκλημα που παραμένει έως σήμερα χωρίς διεθνή αναγνώριση και τιμωρία.
Το 1461, τη χρονιά της πτώσης της αυτοκρατορίας του Δαβίδ του Κομνηνού, ο Ελληνισμός του Πόντου υφίσταται συνεχείς διωγμούς από τους Τούρκους. Οι πιο πρόσφατοι και τελευταίοι είναι της δεύτερης δεκαετίας του 20ου αιώνα. Διώξεις, βιασμοί, φυλακίσεις, εξορίες, αρπαγή περιουσιών και παρθένων, απαγχονισμοί και εν ψυχρώ εκτελέσεις. Μεταξύ του 1915 και του 1922 ο Ποντιακός Ελληνισμός θα πληρώσει το βαρύ τίμημα του μίσους των Τούρκων, όπως και οι Αρμένιοι.
Και θα γνωρίσει τον πρώτο μαζικό ξεριζωμό. Οι Έλληνες του Πόντου εκδιώκονται και πάλι χωρίς καμία προειδοποίηση. Λειτουργούν τα δικαστήρια της ανεξαρτησίας που με συνοπτικές διαδικασίες, απαγχονίζουν κορυφαίες ποντιακές προσωπικότητες, μητροπολίτες και κληρικούς.
Στους φυγάδες οι Τούρκοι δεν επιτρέπουν να πάρουν μαζί τους παρά ελάχιστα προσωπικά αντικείμενα, ρούχα, μέσα στα οποία κρύβουν εικόνες των Αγίων από τα σπίτια τους και τα καραβάνια των Ποντίων συγκεντρώνονται στα λιμάνια της Μαύρης Θάλασσας.
Περισσότεροι από 500.000 Πόντιοι παίρνουν το δρόμο της προσφυγιάς. Μια πραγματική Οδύσσεια. Στοιβαγμένοι στα βαπόρια, νηστικοί, άρρωστοι, εξαθλιωμένοι και εξαντλημένοι, ψάχνουν το λιμάνι της λύτρωσης. Περισσότεροι από 3.000 Πόντιοι μένουν για ένα εξάμηνο σε καραντίνα μέσα στα πλοία. Κανένα λιμάνι δεν τους δέχεται.
107 χρόνια από την Γενοκτονία των Ποντίων – Ο ξεριζωμός
Από τον Πειραιά στο Ναύπλιο και από εκεί στην Πάτρα και την Πρέβεζα και μετά πάλι στον Πειραιά, το Βόλο και τη Θεσσαλονίκη. Την ίδια τύχη είχαν και οι 160.000 Έλληνες της Ανατολικής Θράκης. Οι Τούρκοι υποχρεώνουν τους Θρακιώτες να εκκενώσουν μέσα σε λίγες μέρες στην Καλλίπολη, τη Ραιδεστό, την Ηράκλεια, την Ανδριανούπολη και άλλες περιοχές.
Ένα μεγάλο τμήμα του πληθυσμού κατορθώνει με υποζύγια και βοϊδάμαξες να περάσει τον Έβρο και να βρουν καταφύγιο στην Ελλάδα. Εκείνοι όμως που υποφέρουν τα πάνδεινα είναι οι Πόντιοι της ενδοχώρας που δεν έχουν πρόσβαση στις θάλασσες. Οι Τούρκοι τους εκτοπίζουν σε αφιλόξενα μέρη. Πολλοί πεθαίνουν από το κρύο, την πείνα, τις αρρώστιες και τις κακουχίες.
Ελάχιστοι που επιζούν τους βρίσκουν οι Αμερικανοί και οι Γάλλοι που ανήκουν σε κυβερνητικές αποστολές. Εξαντλημένους, εξουθενωμένους. Σωστά ράκη και τους οδηγούν στην Ελλάδα. Οι Πόντιοι, όπως και όλοι οι Έλληνες της Ανατολής, μπόλιασαν τη μητροπολιτική Ελλάδα με νέες αρχές, ήθη, έθιμα και παραδόσεις. Επάνδρωσαν περιοχές της Μακεδονίας και της Θράκης που άδειασαν από το μουσουλμανικό στοιχείο. Αγωνίστηκαν σκληρά, δούλεψαν, δημιούργησαν και ανέδειξαν νέες δυνάμεις στον ελληνικό χώρο.
Παρόντες σε όλα τα εθνικά προσκλητήρια και τις θυσίες για την Πατρίδα.