Ιδιωτικό χρέος: Οι 4+1 παρεμβάσεις που έρχονται μέχρι τέλος Ιουνίου
Με τις «κόκκινες οφειλές» νοικοκυριών και επιχειρήσεων προς εφορία, ΕΦΚΑ, τράπεζες και servicers να ξεπερνούν τα 235 δισ. ευρώ, το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών προχωρά σε πέντε στοχευμένες κινήσεις για τη διευθέτηση του ιδιωτικού χρέους.
Οι νέες παρεμβάσεις, που θα ενεργοποιηθούν σταδιακά έως το τέλος Ιουνίου, περιλαμβάνουν μέτρα για την προστασία της πρώτης κατοικίας, νέες ρυθμίσεις οφειλών και λειτουργία του Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων.
Ιδιωτικό χρέος: Στοχευμένη προστασία πρώτης κατοικίας
Η νέα ρύθμιση προβλέπει ότι οι δανειολήπτες θα μπορούν να ζητούν ρύθμιση μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού αποκλειστικά για την κύρια κατοικία τους, διαχωρίζοντάς την από την υπόλοιπη περιουσία. Σε αντίθεση με το ισχύον πλαίσιο, όπου λαμβάνεται υπόψη το σύνολο των οφειλών και της περιουσίας, η νέα διαδικασία εστιάζει μόνο στην αξία της πρώτης κατοικίας.
Με αυτόν τον τρόπο, ο οφειλέτης θα μπορεί να διασώσει το σπίτι του, επιτυγχάνοντας μεγαλύτερο «κούρεμα» και χαμηλότερες μηνιαίες δόσεις, προσαρμοσμένες στην αξία του ακινήτου και στα εισοδήματά του. Η υπόλοιπη περιουσία θα ρευστοποιείται μέσω πλειστηριασμών, με τα έσοδα να κατευθύνονται στην αποπληρωμή των λοιπών χρεών.
Έκτακτη ρύθμιση 72 δόσεων
Εντός Ιουνίου αναμένεται να ξεκινήσει η νέα διαδικασία ρύθμισης, στην οποία μπορούν να ενταχθούν ληξιπρόθεσμες οφειλές προς Εφορία και ΕΦΚΑ που έχουν βεβαιωθεί έως 31 Δεκεμβρίου 2023 και παραμένουν αρρύθμιστες έως 21 Απριλίου 2026. Προϋπόθεση για ένταξη στις 72 δόσεις είναι η τακτοποίηση ή ρύθμιση των χρεών που δημιουργήθηκαν μετά την 1η Ιανουαρίου 2024.
Ρύθμιση έως 240 δόσεων
Όσοι έχουν οφειλές άνω των 5.000 ευρώ προς Εφορία και ΕΦΚΑ μπορούν να αιτηθούν υπαγωγή στον εξωδικαστικό μηχανισμό, συναινώντας στην άρση τραπεζικού και φορολογικού απορρήτου για πλήρη αξιολόγηση της οικονομικής τους κατάστασης. Το επιτόκιο ορίζεται στο 3%, ενώ οι οφειλές μπορούν να ρυθμιστούν έως και σε 240 μηνιαίες δόσεις, με δυνατότητα «κουρέματος» υπό προϋποθέσεις.
Λειτουργία Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων
Σε τελική φάση βρίσκεται η δημιουργία του Φορέα που θα αγοράζει την πρώτη κατοικία ευάλωτων οφειλετών που οδηγείται σε πλειστηριασμό και θα τη μισθώνει υποχρεωτικά για 12 χρόνια. Με τον τρόπο αυτό, ο οφειλέτης δεν χάνει το σπίτι του και έχει τη δυνατότητα επαναγοράς μετά τη λήξη της μίσθωσης, εφόσον είναι συνεπής στις πληρωμές και έχει ανακάμψει οικονομικά.
Παράλληλα, προβλέπεται στεγαστικό επίδομα από το κράτος, από 70 έως 210 ευρώ μηνιαίως, για όσο διάστημα ο οφειλέτης μισθώνει το ακίνητο από τον Φορέα, ώστε να διασφαλίζεται η συνέπεια στην καταβολή του ενοικίου. Η επαναγορά μπορεί να γίνει και πριν τη συμπλήρωση της 12ετίας, εφόσον πληρούνται οι όροι.
Άρση κατάσχεσης τραπεζικού λογαριασμού
Η άρση κατάσχεσης τραπεζικού λογαριασμού ενεργοποιείται με την άμεση εξόφληση του 25% της συνολικής οφειλής, υπό τον όρο ότι το υπόλοιπο ποσό εντάσσεται σε ρύθμιση. Το μέτρο εφαρμόζεται μόνο μία φορά, ενώ σε περίπτωση νέου χρέους επιτρέπεται εκ νέου άρση μόνο μετά από πλήρη εξόφληση.