Нефть ва газ нархи кескин ошди
Америка Қўшма Штатлари, Исроил ва Эрон иштирокидаги уруш глобал иқтисодиёт бўйлаб кучли тебранишлар юбормоқда, бунда энергия бозорлари босимнинг энг яққол белгиларини кўрсатмоқда. 28 февраль куни зарбалар бошланганидан бери кемалар, нефть объектлари ва ҳарбий базаларга қилинган ҳужумлар Форс кўрфази бўйлаб савдони издан чиқарди ва иқтисодий секинлашув кенгайиши ҳақидаги қўрқувларни кучайтирди. Бу ҳақда Aljazeera.com хабар беради.
Энг катта босим нуқталаридан бири Ҳурмуз бўғози бўлиб, бу дунё нефть ва газ таъминотининг қарийб бешдан бир қисми ўтадиган тор сув йўлидир. У ердаги қатновнинг камайиши, танкерлар ва энергия инфратузилмасига қилинган ҳужумлар билан бирга, Brent нефти нархини бир баррель учун қарийб 106 долларгача кўтарди, бу можаро бошланишидан олдинги даражадан 40 фоиздан кўпроқ юқори. Суюлтирилган табиий газ нархлари эса бундан ҳам тезроқ ошиб, қарийб 60 фоизга кўтарилди.
2 март куни QatarEnergy Эрон дрони ҳужумидан сўнг LNG ишлаб чиқаришни тўхтатгани ортидан узилиш айниқса жиддий тус олди. Қатар глобал LNGнинг қарийб 20 фоизини таъминлагани учун, Осиёдаги харидорлар энди юқорироқ нархларда муқобил етказиб беришни шошилинч изламоқда. Хитой, Ҳиндистон, Япония ва Жанубий Корея энг кўп хавф остида қолаётган мамлакатлар қаторига киради.
Ёқилғи нархларининг ошиши энди миллий иқтисодиётларга ҳам тарқалмоқда. Global Petrol Prices маълумотларига кўра, 28 февралдан бери камида 85 мамлакат бензин нархлари ошганини аллақачон билдирган. Иқтисодчилар огоҳлантиришича, агар можаро бир неча ой давом этса, нефть нархи янада кескин кўтарилиши мумкин, бу эса импортга қарам иқтисодиётларда ўсишнинг сусайиши ва ҳатто рецессия хавфини кучайтиради.
[media=https://datawrapper.dwcdn.net/HOItT/6/] [media=https://datawrapper.dwcdn.net/s32xv/2/] [media=https://datawrapper.dwcdn.net/9Bw7R/6/]