Трамп Кубага нефть берувчиларга тарифлар билан таҳдид қилди

АҚШ президенти Доналд Трамп Кубадан келаётган “миллий хавфсизликка таҳдид”ни баҳона қилиб, мамлакатда фавқулодда ҳолат эълон қилди. Оқ уй маълумотларига кўра, шу қарор асосида Кубага нефть сотади ёки бошқа йўл билан етказиб берадиган давлатлар товарларига қўшимча тариф (бож) қўллаш механизми ишлаб чиқилади.

Маълум қилинишича, расмий Вашингтон Куба раҳбарияти ҳаракатларини АҚШ манфаатларига зарар етказишга қаратилган, шунингдек, Америкага душман деб баҳоланаётган давлатлар ва террорчиликка алоқадор тузилмаларни қўллаб-қувватлаш билан боғлайди. Шу боисдан Трамп маъмурияти “нефть занжири” орқали Гаванага кўмак бераётганлар учун иқтисодий босимни кучайтиришни мақсад қилмоқда.

Фавқулодда ҳолат режими президентга одатий шароитда қийин бўлган айрим қўшимча ваколатларни ҳам беради. Яъни, қарорлар тезлашади, механизмлар қаттиқроқ ишлайди — қисқаси, “қизил тугма” режимига ўхшаш.

Экспертлар эса Куба иқтисодиёти нефть таъминотидаги силжишларга жуда сезгир эканини таъкидлаяпти. Россия Фанлар академиясининг Лотин Америкаси институти вакили Лазар Хейфец фикрича, Венесуэла ва Мексикадан нефть етказиб беришнинг кескин қисқариши Куба иқтисодиётига оғир зарба бўлган. Шу фонда янги тариф босими энергия танқислиги ва нархлар бўйича вазиятни янада мураккаблаштириши мумкин.

Бир гап: бу қарор фақат Кубага эмас, нефть оқимига боғланган бутун “таъминот занжири”га сигнал. Энди асосий савол — қайси давлатлар ва қайси товарлар биринчи бўлиб “тариф тўлқини”га илинади.