کودتای ۲۶ تیر یا همان ماه سرطان در سال ۱۳۵۲ را باید مقطعی بسیار مهم در تاریخ افغانستان دانست؛ رخدادی معروف به «کودتای سرطان» که به سرنگونی نظام پادشاهی ۴۰ساله محمدظاهرشاه و تأسیس نخستین جمهوری در افغانستان انجامید. این کودتا که با برنامهریزی دقیق اجرا شد، نه تنها ساختار سیاسی افغانستان را دگرگون کرد، بلکه زنجیرهای از تحولات را به دنبال داشت که در نهایت به مداخله نظامی شوروی در سال ۵۸ و جنگهای داخلی بعدی انجامید، اما برای بررسی این رخداد باید قدری به عقب برویم.
