«Παρακούστε εντολές ή κάντε εγκλήματα πολέμου»
Οι απειλές του Ντόναλντ Τραμπ για μαζικό βομβαρδισμό πολιτικών υποδομών στο Ιράν θέτουν τους αξιωματικούς των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων μπροστά σε ένα σημαντικό δίλημμα: να παρακούσουν τις εντολές ή να συμβάλουν στη διάπραξη εγκλημάτων πολέμου.
Είναι ένα επείγον ζήτημα για την αμερικανική στρατιωτική διοίκηση. Με πολλούς και ακραίους τρόπους ο Τραμπ αναφέρθηκε στην καταστροφή εργοστασίων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας – οι νομικοί συμφωνούν πως μια τέτοια επίθεση σε υποδομές χρήσιμες για την επιβίωση των 93 εκατομμυρίων Ιρανών θα συνιστούσε έγκλημα πολέμου.
«Τέτοιες δηλώσεις – αν υλοποιηθούν – θα ισοδυναμούν με τα πιο σοβαρά εγκλήματα πολέμου. Ετσι οι δηλώσεις του προέδρου θέτουν τα μέλη των ενόπλων δυνάμεων σε μια πολύ δύσκολη κατάσταση», έγραψαν δύο πρώην αξιωματούχοι της στρατιωτικής δικαιοσύνης (JAG), η Μάργκαρετ Ντόνοβαν και η Ρέιτσελ Βαν Λάντινχαμ, στον ιστότοπο Just Security. Τονίζουν ότι οι δηλώσεις Τραμπ πως θα βομβαρδίσει το Ιράν τόσο πολύ ώστε να το στείλει «πίσω στη λίθινη εποχή» και η εντολή του υπουργού Αμυνας, Πιτ Χέγκσεθ, να μην επιδειχθεί «κανένα έλεος, κανένα έλεος» δεν είναι απλώς «παράνομες», αλλά αντιπροσωπεύουν επίσης μια ρήξη από τις ηθικές και νομικές αρχές τις οποίες το στρατιωτικό προσωπικό των ΗΠΑ είχε «εκπαιδευτεί να ακολουθεί ολόκληρη την καριέρα του».
Η Τσάρλι Κάρπεντερ, καθηγήτρια πολιτικών επιστημών στο Πανεπιστήμιο της Μασαχουσέτης Αμχερστ, αναφέρει ότι υπάρχουν πολλά ιστορικά παραδείγματα μελών των ενόπλων δυνάμεων που αμφισβήτησαν εντολές, αρνήθηκαν να υπακούσουν ή ακόμη και παρενέβησαν για να σταματήσουν εγκλήματα πολέμου, φέρνοντας ως παράδειγμα τους αμερικανούς στρατιώτες που αρνήθηκαν να συμμετάσχουν στη σφαγή του Μάι Λάι στο Βιετνάμ το 1968. Στο στρατοδικείο του, ο αξιωματικός που διέταξε τους άνδρες του να πυροβολήσουν εκατοντάδες βιετναμέζους χωρικούς, ο ανθυπολοχαγός Γουίλιαμ Κάλεϊ, υποστήριξε ότι υπάκουε σε εντολές, αλλά το δικαστήριο έκρινε ότι αυτό δεν ήταν υπεράσπιση, καθώς τέτοιες εντολές ήταν «προφανώς παράνομες».
Το ερώτημα είναι αν οι αξιωματικοί που πιθανώς θα εκτελέσουν εντολές για βομβαρδισμό ιρανικών σταθμών παραγωγής ενέργειας και γεφυρών μπορούν να ισχυριστούν ότι δεν γνώριζαν ότι ήταν «προφανώς παράνομο». «Υπάρχουν πολλοί παράγοντες που δυσκολεύουν να πει κάποιος “όχι” ή να αντισταθεί για να σταματήσει εγκλήματα πολέμου, ειδικά όταν υπάρχουν γκρίζες ζώνες στον νόμο», εξηγεί η Κάρπεντερ.
Από την ανάληψη των καθηκόντων του πέρυσι, ο υπουργός Αμυνας Πιτ Χέγκσεθ έχει βάλει εμπόδια στην εύρεση νομικών συμβουλών από τους αξιωματικούς του στρατεύματος, απολύοντας τους κορυφαίους στρατιωτικούς νομικούς του Πενταγώνου και διαλύοντας τη μονάδα αντιμετώπισης βλαβών προς τους πολίτες που είχε συσταθεί από την κυβέρνηση Μπάιντεν. Οι απλοί στρατιώτες έχουν την έσχατη επιλογή να καλέσουν μια «τηλεφωνική γραμμή για τα δικαιώματα των στρατιωτών» και οι κλήσεις φέρεται να έχουν αυξηθεί απότομα υπό την κυβέρνηση Τραμπ.
Σε ένα βιβλίο του ο Τζέφρι Λιούις, καθηγητής στο Ινστιτούτο Διεθνών Σπουδών Μίντλμπουρι στο Μοντερέι, περιγράφει ένα σενάριο στο οποίο ο Τραμπ ξεκίνησε έναν πόλεμο μέσω λανθασμένης κρίσης. Σε ένα σημείο του βιβλίου, ο στρατιωτικός βοηθός που κρατάει την «πυρηνική βαλίτσα» προσπαθεί να εμποδίσει τον πρόεδρο να την πάρει στα χέρια του και τιμωρείται για τις πράξεις του. Οταν ρωτήθηκε πόση εμπιστοσύνη είχε ότι κάποιος στην ιεραρχία θα παρενέβαινε τώρα για να σταματήσει τον Τραμπ, ο Λιούις απαντά μονολεκτικά: «Καμία». «Εχει διώξει από το στράτευμα οποιονδήποτε πιστεύει ότι θα του αντισταθεί».