Ινστιτούτο Τσίπρα για ενέργεια: Η Ελλάδα είναι 4η ακριβότερη χώρα στην Ευρώπη

Στοιχεία που διαψεύδουν τον ισχυρισμό της κυβέρνησης περί φθηνής ενέργειας σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, παρουσιάζει σε ανάλυσή της η Ομάδας Ενέργειας και Κλιματικής Κρίσης του Ινστιτούτου Τσίπρα.

Σύμφωνα με τη μελέτη και με βάση τα δεδομένα για την εξέλιξη της λιανικής τιμής της ηλεκτρικής ενέργειας στην Ελλάδα, σε σχέση με τον μέσο όρο των 27 χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, από το 2012 έως και το 1ο εξάμηνο του 2025, φαίνεται ότι οι τιμές λιανικής στην Ελλάδα κινούνται σταθερά κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, γεγονός που καθιστά το -21% του 2025 όχι κάποια καινοφανή επιτυχία, αλλά μάλλον υποχώρηση σε σχέση με το παρελθόν.

Η ανάλυση της περιόδου 2015-2019 δείχνει σταδιακή αύξηση της απόκλισης (δηλαδή μείωση του κόστους για την Ελλάδα σε σχέση με την Ευρώπη των 27), αγγίζοντας το -26% και το -28% στο τέλος του 2019, πράγμα που σημαίνει ότι η τρέχουσα απόσταση από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο έχει στην πραγματικότητα συρρικνωθεί. Η Ελλάδα μετά το 2019 προσεγγίζει στην ακρίβεια λιανικών τιμών τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, και μόνο από το 2023 και μετά υπήρξε επιστροφή στο -20%, κατά μέσο όρο, που και πάλι είναι σαφώς χειρότερο από τις τιμές των τελευταίων ετών της περιόδου 2015-2019.

Το Ινστιτούτο υπογράμμίζει ότι το ρεύμα δεν είναι φθηνό στην Ελλάδα, επισημαίνοντας ότι «αν κάποιος συγκρίνει έναν λογαριασμό του 2018 με έναν σημερινό, η διαφορά είναι σοκαριστική. Με βάση τα δεδομένα της Eurostat, η λιανική τιμή του ρεύματος για τα νοικοκυριά το 1ο εξάμηνο του 2025 είναι αυξημένη κατά 46% σε σχέση με το 2019 (226.3 €/MWh το 1ο εξάμηνο 2025 έναντι 155.1 €/MWh το 2019). Η τάση παγίωσης των αυξήσεων σε σχέση με το 2019 σε επίπεδα άνω του 40% είναι η νέα πραγματικότητα».

Υπογραμμίζει, δε, ότι «η ονομαστική τιμή του ρεύματος, αν δεν συσχετιστεί με το επίπεδο των μισθών, αποσιωπά το πραγματικό βάρος που καλείται να σηκώσει κάθε νοικοκυριό. Με άλλα λόγια, το να ισχυρίζεται κανείς ότι το ρεύμα είναι φθηνό στην Ελλάδα επειδή η τιμή της λιανικής σε ευρώ είναι χαμηλή σε σχέση με άλλες χώρες, χωρίς να λαμβάνει υπόψη την αγοραστική δύναμη των πολιτών κάθε χώρας, είναι σαν να λέει ότι ένα ενοίκιο 800 ευρώ στην Αθήνα είναι καλή τιμή επειδή στο Λονδίνο κοστίζει 1.500 ευρώ αγνοώντας ότι ένας μέσος μισθός στην Αθήνα είναι 1000 ευρώ και στο Λονδίνο 3.500 ευρώ».

Η ανάλυση επισημαίνει ότι «το 2019 πράγματι είχαμε αναλογικά την πιο ακριβή τιμή χονδρικής ανά MWh, με απόκλιση περί τα 20 ευρώ/MWh από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Ωστόσο, σημαντικά μεγαλύτερη απόκλιση από τον ευρωπαϊκό μέσο εμφανίζεται την περίοδο 2021-2023, φτάνοντας κάποιους μήνες μέχρι και τα 90 ευρώ/MWh (τα στοιχεία αναφέρονται σε μηνιαίους μέσους όρους των ωριαίων τιμών). Η τεράστια αυτή απόκλιση Ελλάδας – Ε.Ε. την περίοδο 2021-2023 δεν μπορεί να αποδοθεί στον πόλεμο Ρωσίας – Ουκρανίας, καθώς οι επιπτώσεις του πολέμου επηρέασαν όλες τις ευρωπαϊκές χώρες».

Τέλος, το Ινστιτούτο υπογραμμίζει ότι «απομονώνοντας το καθαρό κόστος ηλεκτρικής ενέργειας και προμήθειας, διαπιστώνουμε ότι το ρεύμα, ως προϊόν, είναι 11% ακριβότερο στη Ελλάδα σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Όταν μάλιστα συνυπολογιστεί η αγοραστική δύναμη, η πραγματική επιβάρυνση εκτινάσσεται στο +40% έναντι του ευρωπαϊκού μέσου όρου, με την Ελλάδα να καταλαμβάνει την 4η ακριβότερη θέση της Ε.Ε.».

Τονίζει, δε, ότι «η φαινομενικά χαμηλότερη λιανική τιμή (-21%) δεν οφείλεται σε πραγματικά φτηνότερη ηλεκτρική ενέργεια, που όπως διαπιστώσαμε είναι από τις πιο ακριβές στην Ευρώπη, αλλά στην υφιστάμενη επιδοματική και φορολογική πολιτική και στο γεγονός ότι δεν συνυπολογίζεται η αγοραστική δύναμη του Έλληνα πολίτη. Σε όρους αγοραστικής δύναμης, η τελική λιανική τιμή που πληρώνει ένας πολίτης δεν είναι καθόλου φτηνή και προσεγγίζει τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Επιπλέον, το υψηλό κόστος του ρεύματος ως προϊόν συνεχίζει να επιβαρύνει την οικονομία και, στην πραγματικότητα, μετακυλίεται έμμεσα πάλι στους ίδιους τους πολίτες, καθώς οι επιδοτήσεις χρηματοδοτούνται από δημόσιους πόρους που προέρχονται από τη φορολόγησή τους. Έτσι, το αφήγημα περί “φθηνής ενέργειας στην Ελλάδα” αποδεικνύεται εντελώς ανακριβές».