Σκιές «εισβολής» πάνω από την Αβάνα -Στα όρια κρίσης οι σχέσεις Κούβας – ΗΠΑ
Η Κούβα θα αμυνθεί ενάντια σε οποιαδήποτε «τρομοκρατική και μισθοφορική επιθετικότητα που επιδιώκει να υπονομεύσει την κυριαρχία και την εθνική της σταθερότητα», έγραψε χθες ο πρόεδρος της χώρας, Μιγκέλ Ντίαζ-Κανέλ, στο Χ, ένα 24ωρο αφότου η κομμουνιστική κυβέρνηση στην Αβάνα κατήγγειλε απόπειρα «διείσδυσης» ομάδας ενόπλων με «τρομοκρατικούς σκοπούς» διά θαλάσσης από τις ΗΠΑ. Σε μια περίοδο αυξημένων εντάσεων με την Ουάσιγκτον, το κουβανικό υπουργείο Εσωτερικών ανακοίνωσε την Τετάρτη ότι εντοπίστηκε ταχύπλοο νηολογημένο στη Φλόριντα, με 10 πάνοπλους επιβαίνοντες, να πλέει παράνομα στα χωρικά ύδατα, φτάνοντας σε απόσταση ενός ναυτικού μιλίου από το Κάγιο Φαλκόνες, στα ανοιχτά των βόρειων ακτών. Κατά την εκδοχή της Αβάνας, άνοιξαν πυρ εναντίον περιπόλου της κουβανικής ακτοφυλακής.
Το αποτέλεσμα ήταν τέσσερις νεκροί και επτά τραυματίες σε μια ανταλλαγή πυρών που, όπως είπε με νόημα ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, είναι «εξαιρετικά ασυνήθιστη». Διέταξε έρευνα, αρνούμενος κάθε επίσημη εμπλοκή των ΗΠΑ. Παρ’ όλα αυτά, η εκπρόσωπος του ρωσικού ΥΠΕΞ, Μαρία Ζαχάροβα, έσπευσε να μιλήσει για «επιθετική πρόκληση από τις ΗΠΑ, που στοχεύει στην κλιμάκωση της κατάστασης και στην πυροδότηση σύγκρουσης» στην εύφλεκτη πλέον γεωπολιτική ζώνη της Καραϊβικής.
Σύμφωνα με την Αβάνα, στο ταχύπλοο επέβαιναν εξόριστοι Κουβανοί, εκ των οποίων δύο καταζητούνταν ως ύποπτοι για σχεδιασμό τρομοκρατικών ενεργειών. Εχοντας αναγνωρίσει μέχρι χθες επτά από τους δέκα επιβαίνοντες, η κουβανική κυβέρνηση ανέφερε ότι προέρχονταν από τις ΗΠΑ, ντυμένοι με καμουφλάζ, ενώ «κατασχέθηκαν τουφέκια, πιστόλια, αυτοσχέδιοι εκρηκτικοί μηχανισμοί, αλεξίσφαιρα γιλέκα, διόπτρες και στολές παραλλαγής». Οι τραυματίες – έξι επιβαίνοντες στο ταχύπλοο και ο διοικητής της κουβανικής περιπόλου – έλαβαν ιατρική φροντίδα, τόνισε το υπουργείο Εσωτερικών. Επιπλέον, η Κούβα ανακοίνωσε «τη σύλληψη στην εθνική επικράτεια του πολίτη Ντουνιέλ Ερνάντεθ Σάντος, ο οποίος στάλθηκε από τις ΗΠΑ για να εξασφαλίσει την υποδοχή της ένοπλης διείσδυσης και έχει πλέον ομολογήσει τις πράξεις του», όπως γράφει η εφημερίδα «El País».
Μιλώντας σε δημοσιογράφους, ο (κουβανικής καταγωγής) αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, ξεκαθάρισε ότι δεν πρόκειται για επιχείρηση των ΗΠΑ, αν και σημείωσε πως η Κούβα πρέπει να «αλλάξει δραματικά». Η Ουάσιγκτον θα διερευνήσει το περιστατικό, υπογράμμισε, προσθέτοντας ότι η αμερικανική πρεσβεία στην Αβάνα θα προσπαθήσει να επαληθεύσει ανεξάρτητα τι ακριβώς συνέβη. «Θα έχουμε τις δικές μας πληροφορίες για αυτό, υπάρχουν πολλά πράγματα που θα μπορούσαν να έχουν συμβεί» είπε χαρακτηριστικά. «Αρκεί να πούμε ότι είναι εξαιρετικά ασυνήθιστο να βλέπουμε τέτοιου είδους ανταλλαγές πυρών σε ανοιχτή θάλασσα. Είναι κάτι, ειλικρινά, που δεν έχει συμβεί στην Κούβα εδώ και πολύ καιρό».
Οπως υπενθυμίζει το πρακτορείο Reuters, «κουβανοί εξόριστοι με υποστήριξη και χρηματοδότηση από τη CIA πραγματοποίησαν την αποτυχημένη εισβολή στον Κόλπο των Χοίρων το 1961», ενώ «άλλοι κουβανοί παραστρατιωτικοί έχουν επιχειρήσει ή πραγματοποιήσει πράξεις δολιοφθοράς τις προηγούμενες δεκαετίες». «Τα τελευταία χρόνια έχουν αναφερθεί αρκετά περιστατικά – τα δύο πιο πρόσφατα το 2022 – με αρκετούς θανάτους» παρατηρεί η «El País », επισημαίνοντας πάντως ότι «σε γενικές γραμμές, συνδέονταν με απόπειρες παράτυπης μετανάστευσης από το νησί».
Πολιτικοί της Φλόριντα ζητούν ομοσπονδιακή έρευνα, τονίζοντας ότι δεν εμπιστεύονται την κουβανική εκδοχή για τα γεγονότα. Ο γενικός εισαγγελέας της Πολιτείας, Τζέιμς Οθμάιερ, ήδη διέταξε έρευνα σε συνεργασία με ομοσπονδιακές και πολιτειακές αρχές επιβολής του νόμου, προκειμένου να εξακριβωθεί αν οι επιβαίνοντες στο ταχύπλοο ήταν αμερικανοί πολίτες ή μόνιμοι κάτοικοι των ΗΠΑ. «Θα κάνουμε ό,τι περνάει από το χέρι μας για να καταστήσουμε αυτούς τους κομμουνιστές υπόλογους» έγραψε στο X. «Είναι αξιοσημείωτο ότι αυτό συνέβη παρά τις συνεχιζόμενες διαπραγματεύσεις της κυβέρνησης Τραμπ με το κουβανικό καθεστώς» σημείωσε από την πλευρά της, σύμφωνα με το Politico, η Δημοκρατική βουλευτής από τη Φλόριντα Ντέμπι Βάσερμαν Σουλτς.
Το αιματηρό, «θολό» ακόμη επεισόδιο συνέπεσε με τη συμμετοχή του Μάρκο Ρούμπιο στη χθεσινή σύνοδο κορυφής της Κοινότητας της Καραϊβικής (CARICOM) και την απόφαση του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών να χαλαρώσει – μόνο για τον ιδιωτικό τομέα και «για ανθρωπιστικούς λόγους» – τον πετρελαϊκό αποκλεισμό που έχουν επιβάλει οι ΗΠΑ στην Κούβα (πέραν του πολυετούς εμπάργκο) μετά τη σύλληψη του προέδρου της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, τον περασμένο Ιανουάριο.
«Η κατάσταση γύρω από την Κούβα κλιμακώνεται. Το κύριο είναι η ανθρωπιστική διάσταση» σχολίασε χθες ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντιμίτρι Πεσκόφ. «Είναι φυσικά πολύ σημαντικό να επιδείξουν όλοι αυτοσυγκράτηση», προσέθεσε, «και να απέχουν από οποιεσδήποτε προκλητικές ενέργειες».