Καμπανάκι ΔΝΤ: Ο Πόλεμος στο Ιράν φέρνει ενίσχυση της επισιτιστικής κρίσης και χαμηλότερη ανάπτυξη
Η επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα δήλωσε ότι ο οργανισμός αναμένει σημαντική αύξηση στη ζήτηση για οικονομική στήριξη, ύψους 20-50 δισεκατομμυρίων δολαρίων, εξαιτίας των επιπτώσεων του πολέμου στη Μέση Ανατολή στην παγκόσμια οικονομία.
Η Γκεοργκίεβα υπογράμμισε πως ο πόλεμος –παρά την προσωρινή κατάπαυση του πυρός– δοκιμάζει σοβαρά την παγκόσμια οικονομία. Η ροή πετρελαίου έχει μειωθεί κατά 13% και εκείνη του υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) κατά 20%, γεγονός που έχει οδηγήσει σε άνοδο των τιμών και διαταραχές στις εφοδιαστικές αλυσίδες.
Ενόψει της εαρινής συνόδου του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας, η Γκεοργκίεβα ανέφερε ότι το Ταμείο αναθεώρησε προς τα κάτω τις προβλέψεις του για την παγκόσμια ανάπτυξη, όπως είχε ήδη επισημάνει στο πρακτορείο Reuters.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε 15μερη κατάπαυση του πυρός με το Ιράν, ωστόσο οι συνεχιζόμενοι βομβαρδισμοί του Ισραήλ στον Λίβανο απειλούν να εκτροχιάσουν τις ειρηνευτικές συνομιλίες.
«Ακόμη και στην καλύτερη περίπτωση, δεν θα υπάρξει ομαλή επιστροφή στην προτέρα κατάσταση», τόνισε η Γκεοργκίεβα. Επισήμανε ότι η Βιομηχανική Πόλη Ρας Λαφάν, όπου παράγεται το 93% του LNG του Κόλπου, παραμένει κλειστή από τις 2 Μαρτίου και θα χρειαστούν έως και πέντε χρόνια για πλήρη αποκατάσταση της παραγωγής.
Πρόσθεσε επίσης ότι: «Το γεγονός είναι ότι δεν γνωρίζουμε πραγματικά τι επιφυλάσσει το μέλλον για τις διελεύσεις από τα Στενά του Ορμούζ ή για την ανάκαμψη των αεροπορικών μεταφορών. Αυτό που ξέρουμε είναι ότι η ανάπτυξη θα είναι πιο αργή, ακόμη και αν επιτευχθεί διαρκής ειρήνη».
Επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία
Η επικεφαλής του ΔΝΤ προειδοποίησε ότι οι αλυσιδωτές αντιδράσεις από τον πόλεμο που ξέσπασε στις 28 Φεβρουαρίου θα συνεχιστούν, προκαλώντας διακοπές στη λειτουργία διυλιστηρίων και ελλείψεις σε πετρελαϊκά προϊόντα. Οι επιπτώσεις επεκτείνονται στις μεταφορές, τον τουρισμό και το διεθνές εμπόριο.
Παράλληλα, ο πόλεμος ενδέχεται να οδηγήσει σε επισιτιστική ανασφάλεια επιπλέον 45 εκατομμυρίων ανθρώπων, αυξάνοντας τον συνολικό αριθμό όσων πεινούν παγκοσμίως σε πάνω από 360 εκατομμύρια.
Το ΔΝΤ αναμένεται να παρουσιάσει διαφορετικά σενάρια για την πορεία της κρίσης, από μια ταχεία ομαλοποίηση έως μια παρατεταμένη περίοδο υψηλών τιμών ενέργειας. Ακόμη και στο πιο αισιόδοξο σενάριο, η ανάπτυξη θα παραμείνει περιορισμένη λόγω καταστροφών στις υποδομές, των διαταραχών στην εφοδιαστική αλυσίδα και της απώλειας εμπιστοσύνης.
Τον Ιανουάριο, το ΔΝΤ προέβλεπε παγκόσμια ανάπτυξη 3,3% για φέτος και 3,2% το 2027.
Η στάση του ΔΝΤ και οι προειδοποιήσεις
Η εαρινή σύνοδος, που θα συγκεντρώσει εκατοντάδες αξιωματούχους και οικονομολόγους, θα επικεντρωθεί στην αντιμετώπιση του οικονομικού σοκ του πολέμου και στην ενίσχυση των χωρών που χρειάζονται στήριξη.
Η Γκεοργκίεβα διαβεβαίωσε ότι το Ταμείο διαθέτει επαρκείς πόρους, χωρίς ωστόσο να κατονομάσει ποιες χώρες ενδέχεται να ζητήσουν βοήθεια.
Πριν από τον πόλεμο, τα υφιστάμενα προγράμματα του ΔΝΤ ανέρχονταν στα 140 δισ. δολάρια, ενώ από τον Μάιο 2024 έως τον Μάρτιο 2025 εγκρίθηκαν νέα δάνεια άνω των 36 δισ. δολαρίων, σύμφωνα με μελέτη του Πανεπιστημίου της Βοστώνης.
«Όχι» στις μεμονωμένες ενέργειες
Επίσης, η Γκεοργκίεβα προειδοποίησε ότι η προσαρμογή στη ζήτηση είναι αναπόφευκτη, αλλά κάλεσε τις χώρες να αποφύγουν ελέγχους τιμών ή εξαγωγών που θα μπορούσαν να επιδεινώσουν την κατάσταση. «Καλώ όλες τις χώρες να απορρίψουν τις μεμονωμένες ενέργειες. Μη ρίχνετε λάδι στη φωτιά», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Η επικεφαλής του ΔΝΤ πρόσθεσε ότι οι κεντρικές τράπεζες πρέπει «να παρέμβουν αποφασιστικά με αυξήσεις επιτοκίων» εάν οι πληθωριστικές πιέσεις απειλήσουν τη σταθερότητα.
Παράλληλα, σημείωσε ότι πολλές χώρες εφαρμόζουν μέτρα εξοικονόμησης, όπως τηλεργασία και περιορισμούς στη χρήση ιδιωτικών οχημάτων, αποφεύγοντας μη στοχευμένες φορολογικές ελαφρύνσεις ή ενεργειακές επιδοτήσεις.
Το ΔΝΤ όπως είπε, συνεργάζεται με τα κράτη ώστε τα όποια μέτρα ληφθούν να είναι προσωρινά και στοχευμένα, με στόχο τη διατήρηση της οικονομικής σταθερότητας και την αποφυγή ενός νέου πληθωριστικού σπιράλ.