Starline: Έρχεται το mega metro που θα ενώνει όλη την Ευρώπη σε 5 ώρες

Το δίκτυο Starline της 21st Europe φιλοδοξεί να συνδέσει 39 προορισμούς σε ολόκληρη την Ευρώπη, με γραμμές που θα φτάνουν έως το Ηνωμένο Βασίλειο, την Τουρκία και την Ουκρανία. Το φιλόδοξο αυτό σχέδιο υπόσχεται να μεταμορφώσει τις σιδηροδρομικές μετακινήσεις στην ήπειρο.

Τα τελευταία χρόνια, δεκάδες νέες σιδηροδρομικές διαδρομές έχουν κάνει ευκολότερα τα ταξίδια ανάμεσα σε ευρωπαϊκές χώρες. Ωστόσο, μια νέα πρόταση από το think tank που εδρεύει στην Κοπεγχάγη, 21st Europe, στοχεύει πολύ ψηλότερα.

Το σχέδιο προβλέπει τη δημιουργία ενός πανευρωπαϊκού δικτύου υπερταχείας σιδηροδρομικής σύνδεσης, που θα λειτουργεί σαν ένα ενιαίο “μετρό” για την Ευρώπη. Το έργο, με την ονομασία Starline, φιλοδοξεί να ανανεώσει τη «κατακερματισμένη, άνιση και συχνά αργή» υποδομή των ευρωπαϊκών σιδηροδρόμων, προσφέροντας υπερταχείες συνδέσεις ικανές να ανταγωνιστούν τα αεροπορικά ταξίδια.

Όπως αναφέρει το think tank, «ένα πραγματικά ολοκληρωμένο σιδηροδρομικό σύστημα δεν είναι πλέον ζήτημα ευκολίας, αλλά στρατηγική αναγκαιότητα για την ανθεκτικότητα της Ευρώπης στον 21ο αιώνα».

«Σχεδιασμένο όπως ένα μετρό, το Starline αλλάζει τον τρόπο που οι Ευρωπαίοι αντιλαμβάνονται την ήπειρό τους – όχι ως συλλογή απομακρυσμένων πρωτευουσών, αλλά ως ένα ενιαίο, ταχύτατο δίκτυο όπου κάθε προορισμός, για ανθρώπους ή αγαθά, είναι σε άμεση πρόσβαση».

Ένα πανευρωπαϊκό σύστημα υπερταχέων σιδηροδρόμων

Η 21st Europe επισημαίνει ότι η ζήτηση για γρήγορες και προσιτές μετακινήσεις είναι ήδη ισχυρή. Από την εποχή των night trains μέχρι τους εκατοντάδες χιλιάδες χρήστες του Interrail ετησίως, η επιθυμία για ανοιχτά και εύκολα ταξίδια παραμένει έντονη. Παρ’ όλα αυτά, τα διασυνοριακά δρομολόγια εξακολουθούν να είναι αργά, ακριβά και περίπλοκα.

Ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη το ευρωπαϊκό πρόγραμμα Trans-European Transport Network (TEN-T), που στοχεύει στην ενοποίηση των υποδομών μεταφορών. Ωστόσο, σύμφωνα με το think tank, το TEN-T στερείται «φιλοδοξίας και σχεδιασμού», τόσο ως προς την εμπειρία των επιβατών όσο και ως προς την οπτική ταυτότητα των σιδηροδρόμων.

Η ομάδα θεωρεί ότι ένας ενιαίος σχεδιασμός είναι καθοριστικός για τη δημιουργία ενός πραγματικά διασυνοριακού δικτύου. «Οι σταθμοί δείχνουν αποσυνδεδεμένοι, τα τρένα διαφέρουν σημαντικά σε σχεδίαση, και το ταξίδι σπάνια αντιμετωπίζεται ως εμπειρία», σημειώνει. Άλλες μορφές μεταφορών, όπως τα ιαπωνικά bullet trains ή τα σκανδιναβικά αεροδρόμια, αποδεικνύουν ότι η κινητικότητα μπορεί να είναι ταυτόχρονα λειτουργική και εμβληματική.

Ταχύτητες έως 400 χλμ./ώρα και συνδέσεις από Ελσίνκι έως Βερολίνο

Το δίκτυο Starline θα καλύπτει 22.000 χιλιόμετρα, συνδέοντας 39 πόλεις σε όλη την Ευρώπη. Οι συρμοί θα κινούνται με ταχύτητες 300-400 χλμ./ώρα, περίπου 30% ταχύτερα από τις σημερινές σιδηροδρομικές ή οδικές μετακινήσεις.

Αυτό σημαίνει ότι η διαδρομή Ελσίνκι–Βερολίνο θα διαρκεί λίγο πάνω από πέντε ώρες, αντί για ένα ολόκληρο 24ωρο. Αντίστοιχα, το ταξίδι Κίεβο–Βερολίνο θα γίνεται με προβλέψιμη ταχύτητα και συνέπεια, ενώ η σύνδεση Μιλάνο–Μόναχο θα μετατραπεί σε συχνό δρομολόγιο μεταξύ δύο οικονομικών κέντρων.

Τα τρένα θα έχουν χαρακτηριστικό μπλε χρώμα και δεν θα διαθέτουν διαχωρισμό σε κλάσεις, αλλά θεματικούς χώρους όπως ζώνες ησυχίας για εργασία και οικογενειακές ενότητες. Οι σταθμοί θα βρίσκονται περιφερειακά των μεγάλων πόλεων, συνδεδεμένοι με τα τοπικά δίκτυα μεταφορών, και θα λειτουργούν ως πολιτιστικά κέντρα με εστιατόρια, καταστήματα, μουσεία και αίθουσες εκδηλώσεων.

Πράσινη μετακίνηση και στόχος μηδενικών εκπομπών έως το 2050

Η 21st Europe αντιμετωπίζει το Starline και ως περιβαλλοντικό εγχείρημα. Οι μεταφορές ευθύνονται για περίπου το 29% των συνολικών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στην ΕΕ, σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος. Παρά το γεγονός ότι τα υπερταχεία τρένα εκπέμπουν έως και 90% λιγότερο CO2 ανά ταξίδι, οι πτήσεις μικρών αποστάσεων παραμένουν η κύρια επιλογή πολλών ταξιδιωτών.

Χώρες όπως η Γαλλία και η Αυστρία έχουν ήδη περιορίσει τις πτήσεις όπου υπάρχουν εναλλακτικές σιδηροδρομικές συνδέσεις, όμως –όπως επισημαίνει το think tank– «πραγματική αλλαγή μπορεί να επιτευχθεί μόνο με πανευρωπαϊκή προσέγγιση». Ένα φιλόδοξο πρόγραμμα υπερταχειών σιδηροδρόμων θα μπορούσε να αποτελέσει, όπως αναφέρει, «την καλύτερη ευκαιρία της Ευρώπης να πετύχει τους στόχους μηδενικών εκπομπών έως το 2050».

Δημόσια χρηματοδότηση και ευρωπαϊκός συντονισμός

Για την υλοποίηση του Starline, η 21st Europe προτείνει ένα μοντέλο δημόσιας χρηματοδότησης και λειτουργίας μέσω εθνικών σιδηροδρομικών εταιρειών, υπό την εποπτεία μιας νέας Ευρωπαϊκής Αρχής Σιδηροδρόμων (ERA). Η ERA θα είναι υπεύθυνη για τον συντονισμό, τη διαλειτουργικότητα και τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη του δικτύου.

Το σχέδιο προβλέπει εναρμόνιση εργασιακών συμφωνιών, τεχνικών προτύπων και κανόνων ασφάλειας, ώστε οι εργαζόμενοι –από μηχανικούς έως προσωπικό σταθμών– να εκπαιδεύονται βάσει κοινών ευρωπαϊκών προδιαγραφών.

Παρότι πρόκειται για ένα εξαιρετικά φιλόδοξο εγχείρημα, το think tank θεωρεί ότι μπορεί να γίνει πραγματικότητα εντός του αιώνα. Όπως καταλήγει στην ανακοίνωσή του: «Ξεκινάμε να οικοδομούμε το δίκτυο που θα φέρει πραγματική αλλαγή, ενώνοντας υπεύθυνους χάραξης πολιτικής, σχεδιαστές και ηγέτες της βιομηχανίας για να μετατρέψουμε το όραμα σε πράξη».

Πηγή: Euronews