Марказий банкнинг янги қарори молия бозорини ўзгартирди
Ўзбекистон Марказий банки банк карталарини чиқариш ва муомалага киритиш бўйича янги тартибларни жорий этди. Эндиликда ўсмирлар ўзлари учун карта очишлари, ўзини ўзи банд қилганлар эса янги маҳсулотлардан фойдаланиш имкониятига эга бўладилар.
Ушбу янгилик бозорга қандай таъсир кўрсатиши ҳақида мутахассислар изоҳ берди. Капиталбанк раиси ўринбосари Улуғбек Таваккаловнинг таъкидлашича, банк карталарини чиқариш ва улардан фойдаланиш молиявий соҳанинг асосий йўналишларидан бири бўлиб қолмоқда.
Янги тартиб-қоидалар жараённи янада соддалаштириб, тарқатиш каналларини кенгайтиришга имконият яратади. Янги қоидалар доирасида "бизнес-карта" ва "ижтимоий банк картаси" тушунчалари расмийлаштирилди.
Эндиликда бизнес карталар нафақат якка тартибдаги тадбиркорлар ва юридик шахслар, балки ўзини ўзи банд қилган фуқаролар учун ҳам мавжуд бўлади. Бу уларнинг ўз касбий фаолиятидан тушган маблағларни бошқариш имкониятларини кенгайтиради.
Apex bank Кузатув кенгаши аъзоси Баҳром Нўъмоновнинг сўзларига кўра, ўзини ўзи банд қилганлар сегментига алоҳида эътибор қаратилмоқда. Ҳозирда мамлакатда миллионлаб одамлар ушбу тоифага киради.
Янги махсус карталар жорий этилиши ҳисоб-китобдаги чалкашликларни бартараф этиб, ушбу сегмент учун қўшимча қулайликлар яратади. 14 ёшдан 18 ёшгача бўлган ўсмирлар мустақил равишда банк карталари очишлари мумкин.
14 ёшгача бўлган болалар учун карталар эса ота-оналари ёки қонуний васийлари аризасига кўра очилади. Бу нафақат қулайлик, балки жамиятдаги молиявий саводхонликни оширишга ҳам хизмат қилади.
Шунингдек, янги технологиялар асосида исм ва фамилия кўрсатилмаган карталар чиқарилиш имконияти яратилди. Бу хавфсизлик ва логистика нуқтаи назаридан муҳим аҳамиятга эга.
Карталар мижозларга фақатгина уларнинг ўзлари томонидан мобил иловада фаоллаштирилгандан кейин ишлаш имкониятини беради. Улуғбек Таваккаловнинг сўзларига кўра, янги қоидалар чекка ҳудудларда хизмат кўрсатишни яхшилаш ва аҳолининг молиявий хизматлардан фойдаланишини кенгайтиришга ёрдам беради.
Баҳром Нўъмонов эса актив карталарни етказиб беришдаги хавф-хатарларни бартараф этиш учун янги карталар тизими жорий этилганини таъкидлади. Мутахассислар бозор янги қоидаларни амалга оширишга тўлиқ тайёр эканини қайд этишмоқда.
Баҳром Нўъмоновнинг фикрига кўра, Ўзбекистон МДҲ давлатлари орасида рақамли банк тизими бўйича етакчи давлатлардан бири ҳисобланади. 2025 йилнинг 1 ноябр ҳолатига кўра, Ўзбекистонда 65 миллион дона банк картаси муомалада бўлиб, бу ўтган йилга нисбатан 10 миллионга кўпдир.