Янги Зеландия ёввойи мушукларга қарши қатъий режа бошлади
Янги Зеландияда 2050 йилгача ёввойи мушукларни бутунлай бартараф этиш режаси амалга қўйилмоқда. Мамлакат ҳукумати уларни расман “Йиртқичларсиз – 2050” дастурига киритди ва Тама Потаканинг таъкидлашича, бу табиатни муҳофаза қилишда янги босқич ҳисобланади. Илгари рўйхатда каламушлар, стоат, феррет, ласалар ва опоссумлар бор эди. Энди эса йўқотиладиган зарарли турлар сафи яна кенгайди.
Ёввойи мушуклар мамлакатга аввало европаликлар орқали кириб келган ва вақт ўтиши билан уй мушукларининг ёввойилашиши натижасида шаклланган. Улар ҳар йили тахминан 1,12 миллион қушни ўлдириши белгиланган — бу кўплаб маҳаллий турларнинг йўқолиб кетишига сабаб бўлмоқда. Бугунги кунда мамлакатда 2,5 миллиондан ортиқ ёввойи мушук бор ва айрим минтақаларда уларнинг таъсири экологик фалокат даражасига етган.
Ҳукумат айрим ҳудудларда бу турга қарши тадбирларни бошлаб бўлган, аммо эндиликда кенг кўламли ва мустаҳкам стратегия жорий этилади. Масалан, Стюарт ороли ва Руапеху атрофидаги кўршапалаклар популяцияси мушуклар сабаб кескин қисқаргани қайд этилган. Потаканинг сўзларига кўра, биохилма-хилликни тиклаш учун мушукларни бошқа зарарли йиртқичлар қаторида қатъий назорат қилиш зарур.
Авваллари жамоатчилик бу ғояга қаттиқ қарши чиққан бўлса, ҳозир аксарият аҳоли — тахминан 90 фоиз — ёввойи мушукларни рўйхатга киритишни қўллаб-қувватламоқда. Уй мушуклари стратегиядан ташқари бўлса-да, SPCA ва Predator Free Trust каби ташкилотлар мажбурий микрочиплаш, стерилизация ва уйда сақлаш каби талабларни илгари сурмоқда.
Янги Зеландия учун бу ташаббус нафақат экологик зарурат, балки ноёб қушлар ва ҳайвонот дунёси меросини сақлаб қолиш миссияси сифатида ҳам кўрилмоқда.