Gayrimenkulde gerçek değer dönemi
Türkiye’de gayrimenkul sektöründe yeni bir dönemin kapıları aralanıyor. Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü öncülüğünde geliştirilen ‘Değer Bilgi Merkezi’, yapay zeka destekli dijital altyapısı ve üç boyutlu şehir modelleriyle, sektördeki fiyat belirsizliklerine ve spekülatif artışlara son vermeyi hedefliyor. 2026 yılının ilk çeyreğinde İstanbul’da pilot olarak başlatılacak uygulamanın, 2027 yılı ortasına kadar tüm Türkiye genelinde yaygınlaştırılması planlanıyor.
GERÇEK DEĞERDE DİJİTAL DEVRİM
Proje kapsamında oluşturulacak olan Değer Bilgi Merkezi, vatandaşların yatırım yapacakları gayrimenkule dair tüm detaylara kolaylıkla ulaşabileceği şeffaf, erişilebilir ve adil bir sistem sunacak. Aynı parsel sorgu sisteminde olduğu gibi, bu platformda da taşınmazın gerçek piyasa değeri, çevresindeki benzer mülklerle karşılaştırmalı olarak analiz edilebilecek. Kullanıcılar, konut arzı ve talebini ilçe, mahalle ve sokak bazında inceleyerek, yatırım kararlarını daha sağlıklı biçimde verebilecek.
Yeni sistemle birlikte gayrimenkul piyasasında sıkça rastlanan fiyat manipülasyonlarının ve vergi kaçakçılığının önüne geçilmesi amaçlanıyor. Gayrimenkulün alım-satım sürecinde değer belirleme aşamasında, tapu, kadastro, imar hakları, mimari projeler gibi tüm bilgiler entegre şekilde ele alınarak gerçek piyasa değeri belirlenecek. Bu sayede, hem vatandaş hem de devlet nezdinde önemli bir maddi kayıp önlenmiş olacak. Fiyatların sisteme girilmesinin ardından yapılacak değişiklikler izlenebilecek ve spekülatif fiyat artışlarına ilişkin yaptırımlar da devreye girecek. Bu kapsamda, fahiş fiyat talep eden kişi veya kurumlara cezai işlemler uygulanabilecek.
KENTSEL PLANLAMADA DENGE SAĞLANACAK
İlk uygulamanın İstanbul’da devreye alınmasının ardından, 2027 yılının ortasına kadar sistemin Türkiye genelinde uygulanması hedefleniyor. Bu süre zarfında, 81 ilin tamamında bina stokunun dijital takibi, afetlere hazırlık, kentsel planlama ve ekonomik denge gözetimi sağlanmış olacak.
ÜÇ BOYUTLU ŞEHİR MODELİNE ENTEGRE
Değer Bilgi Merkezi’nin altyapısı, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü tarafından geliştirilen üç boyutlu şehir modelleri ile entegre çalışacak. Böylece bir yapının büyüklüğü, cephesi, oda sayısı gibi fiziksel özellikler de dikkate alınarak fiyat analizi yapılabilecek. Özellikle deprem riski taşıyan bölgelerde, kentsel dönüşüm politikaları bu modeller üzerinden yürütülecek.
YATIRIMCI İÇİN REHBER OLACAK
Vatandaşlar, bu yeni sistem sayesinde yatırım yapacakları gayrimenkulün maliyet analizini, beklenen getirilerini, satış fiyatı tahminlerini ve sürece dair diğer tüm bilgileri tek bir dijital ortamdan edinebilecek. Devlet ise bu sistem sayesinde gayrimenkul değer hareketlerini anlık takip ederek vergi politikalarını daha etkin bir şekilde uygulayabilecek. Harç ve vergi oranları gerçek satış değerleri üzerinden hesaplanacak, böylece kamu gelirlerinde ciddi artış sağlanması hedefleniyor.